عده ای به اشتباه می گویند که اینجا خانه میرزا تقی خان امیرکبیر بوده و توسط وی ساخته شده
حال آنکه این سخن اشتباه بزرگی است . امیرکبیر هرگز درقیطریه سکونت نداشت بلکه قزل قلعه
متعلق به او بوده و زمین های قزل قلعه به همین مناسبت از 150 سال قبل به امیرآباد موسوم
شده است .
اصولاً در ایامی که این بنا ساخته شده سالها از شهادت امیرکبیر می گذرد .
جالب توجه اینکه شهرداری این ملک را از خانم ویکتوریا مسعود خریداری نموده است که نامبرده
از نوادگان مسعود میرزا ظل السلطان می باشد .
نمی دانیم این نامگذاری چه دلیلی دارد ولی هر علتی داشته باشد تنها شایدبتوان آن را بازی
تقدیر نامید چون یکی از دو دختر امیرکبیر همسر ظل السلطان ( مسعود میرزا ) بود که مشارالیها با
چند واسطه نیای خانم ویکتوریا مسعود بوده است .
در سال 1372 کاخ مخروبه قیطریه توسط شهرداری از مشارالیها خریداری و با تعمیرات و تغییراتی
به فرهنگسرای امیرکبیر تبدیل گردید .
فرهنگسرای امیرکبیر در سال 1379 دچار آتش سوزی شد و قسمتی از آن تخریب شدکه مجدداً
بازسازی گردید و به شکل کنونی تحت عنوان فرهنگسرای ملل مورد بهره برداری قرار گرفت .
این خلاصه ای از یکصدو اندی سال سرگذشت کاخ و باغ قیطریه می باشد .
در کتاب راهنمای باستان شناسی آورده شده است که برروی تپه های قیطریه آثار مربوط ه عصر آهن کشف شده در شهرکی قدیمی به مساحت پانزده هزار متر مربع بنای گورهای با سه هزارسال قدمت وجود دارد . درسال 1348 همزمان با کند و کاوی که توسط اداره باستان شناسی برروی تپه های ، فیلم مستندی به نام تپه های قیطریه اثر پرویز کیمیاوی نیز تهیه شده است که هم اکنون یک نسخه از آن در سازمان میراث فرهنگی موجود می باشد .
سر گذشت قیطریه قبل از انقلاب اسلامی مردم:
در پی وقوع کودتای 28 مرداد 1332 و تثبیت حکومت سلطنتی ، شاه فرمانی برای زاهدی فرستاد و از خدمات او که تاج و تخت را به وی بازگردانده بود قدردانی کرد و پیامد آن زاهدی و هیئت وزیران و جمعی از افسران بلندپایه و سناتورها و نمایندگان در میدان مخبرالدوله حاضر شدند و از تندیس سمبولیکی که ویژه کودتا ساخته شده بود توسط زاهدی پرده برداری گردید و نام میدان مخبرالدوله به میدان 28 مرداد تغییر یافت .
زاهدی نیز تاج گلی نثار تندیس نمود و نام مقتولین 28 مرداد برروی یک پلاک بر پایه تندیس نصب شد .
همان روز زاهدی با شماری از کسانی که در کودتای 28 مرداد با او همکاری جدی و موثر داشتند در مهمانی شاه شرکت جستند و تشویق شدند و شاه یک عکس امضا شده خود را به زاهدی داد و زاهدی شام را با شاه صرف نمود . زاهدی نیز در قیطریه مهمانی برپا کرد
و به افسرانی که در جریان کودتای 28 مرداد همکار صمیمی او بودند اتومبیل و ساعت طلا کادو داد !!!

در سه ماه تابستان 1333 زاهدی باغ و کاخ قدیمی قیطریه را برای اقامتگاه خود برگزید این کاخ که
یادگار میرزا علی اصغر اتابک و آخرین اقامتگاه او بود در این زمان متعلق به خانم افتخاراعظم مسعود ( دختر اتابک و همسر اکبر میرزا مسعود صارم الدوله ) بود .
صارم الدوله که با زاهدی دوستی دیرینه داشت این باغ و کاخ را برای چند ماه تابستان در اختیار زاهدی گذاشته بود . زاهدی هرروز بامداد با اسکورت مخصوص خوداز قیطریه به محل کار خود می آمد و هنگام غروب به قیطریه برمی گشت از برقراری شب نشینی های پرخرج و تفریحی زاهدی در باغ قیطریه داستان ها گفته شده است .
بد نیست بدانید روز نهم شهریور 1333 در کاخ قیطریه ( فرهنگسرای ملل )
جلسه فوق العاده هیئت وزیران با حضور زاهدی نخست وزیر وقت تشکیل گردید که
به موجب آن به دکتر امینی جهت مذاکره با کنسرسیوم نفت اختیار تام داده شد .
منابع :
1- زندگینامه سپهبد زاهدی تالیف ابراهیم صفاری چاپ انتشارات علمی صفحه 176
2- راهنمای باستان شناسی ایران تالیف سیلویا مستون چاپ لندن 1972 صفحه 37
3- زندگینامه سپهبد زاهدی تالیف ابراهیم صفاری چاپ انتشارات علمی سال 1373
4- زندگینامه سپهبد زاهدی تالیف ابراهیم صفاری چاپ انتشارات علمی صفحه 183
5- شمیران یا باغ های گمشده تالیف کریستوف لودو با مقدمه ایرج افشار سیستانی چاپ کتاب فروشی دیروز و امروز .